خبري اعلامیه: په هرات کې پر ملکي وګړو هدفي برید، د ۲۰۲۶ کال د اپریل ۱۰

خبري اعلامیه: په هرات کې پر ملکي وګړو هدفي برید

نېټه: د ۲۰۲۶ کال د اپریل ۱۰

د افغانستان د بشري حقونو مرکز (AHRC) هغه برید په کلکه غندي چې نن د هرات ولایت د انجیل ولسوالۍ د «ده میری» کلي کې وسله والو کسانو پر ملکي وګړو ترسره کړ. دا مرکز د دې برید له قربانیانو سره خپله ژوره همدردي او همغږي څرګندوي او په هېواد کې د توکمیزو او مذهبي لږکیو پر وړاندې د هدفي بریدونو د تکرارېدونکي بهیر په اړه خپله ژوره اندېښنه څرګندوي.

نن، د جمعې په ورځ، د اپریل په ۱۰مه، یو شمېر ناپېژندل شوو وسله والو کسانو چې پر موټرسایکلونو سپاره وو، پر هغو ملکي وګړو ډزې وکړې چې ډېری یې د ده میری کلي اوسېدونکي وو او د یوې تفریحي سیمې ترڅنګ راټول شوي وو. د دې برید په پایله کې له ۳۰ زیات کسان ووژل شول او په لسګونو نور ټپیان شول. راپورونه ښیي چې ښځې او ماشومان هم د قربانیانو په ډله کې دي. عیني شاهدانو وویل چې وسله والو بریدګرو لومړی سړي له ښځو څخه بېل کړل او د ښځو او ماشومانو په مخکې یې اعدام کړل. بیا یې پر ښځو او ماشومانو هغه مهال ډزې وکړې چې د صحنې له لیدو وروسته یې د تښتېدو هڅه کوله. د پېښې نور جزئیات تر اوسه روښانه نه دي.

د انجیل ولسوالۍ د ده میری کلي ډېری اوسېدونکي د شیعه ټولنې غړي دي. له همدې امله اندېښنې شته چې دا برید هم د پخوانیو پېښو په څېر کېدای شي د شیعه ګانو پر وړاندې په هدفي او سیستماتیک ډول ترسره شوی وي. تر اوسه هېڅ ډلې د دې برید مسؤلیت نه دی پر غاړه اخیستی.

له یوې لسیزې څخه زیات کیږي چې هزاره ګان او شیعه ګان د تروریستي ډلو، په ځانګړي ډول د داعش لخوا هدفي، پراخو او سیستماتیکو بریدونو سره مخ دي. د دې جنایتونو مرتکبینو په ښوونځیو، تعلیمي مرکزونو، جوماتونو، ورزشي مرکزونو، روغتونونو، د واده تالارونو، بازارونو او د عامه لارو په اوږدو کې ملکي وګړي هدف ګرځولي دي. تر نن ورځې پورې د دې بریدونو په پایله کې له ۴۳۰۰ زیات کسان وژل شوي یا ټپیان شوي دي.

دا بریدونه ډېری په هغو سیمو کې ترسره شوي چې د شیعه ګانو اکثریت پکې اوسیږي، او په ځینو مواردو کې قربانیان د عامه ترانسپورت له لارو تښتول شوي او وروسته وژل شوي دي. د دې بریدونو د ډېری برخې کچه او لارې چارې ښیي چې دا د یوې ځانګړې توکمیزې او مذهبي ډلې پر وړاندې په پراخه او قصدي توګه سازمان شوي دي. د دې بریدونو ډېری برخه سربېره پر خپل سیستماتیک او هدفي ماهیت، په ډېره ظالمانه او بېرحمه توګه ترسره شوي دي.

د بشري حقونو د نړیوال قانون له مخې، د یوې ځانګړې توکمیزې یا مذهبي ډلې پر وړاندې هدفي او سیستماتیک بریدونه داسې اعمال ګڼل کیږي چې کېدای شي د بشریت پر ضد جنایتونو ته وګرځي. که دا ثابته شي چې مرتکبینو په قصدي توګه یوه توکمیزه یا مذهبي ډله د بشپړ یا جزوي له منځه وړلو په موخه هدف ګرځولې، دغه اعمال کېدای شي د نسل وژنې (ژینوساید) په توګه هم وپېژندل شي.

موږ له ملګرو ملتونو او د ملګرو ملتونو د بشري حقونو له شورا څخه غوښتنه کوو چې د دې برید په اړه ژر تر ژره څېړنه وکړي او د داسې پېښو د مخنیوي او د ملکي وګړو د خونديتوب د تضمین لپاره اغېزمن اقدامات وکړي.

سربېره پردې، د افغانستان د بشري حقونو مرکز د نړیوالې جزايي محکمې (ICC) څخه غوښتنه کوي چې په افغانستان کې د توکمیزو او مذهبي ډلو پر وړاندې د روانو هدفي او سیستماتیکو بریدونو په اړه څېړنه وکړي او د دې جنایتونو مرتکبین عدالت ته وسپاري.

د افغانستان د بشري حقونو مرکز د بشري حقونو د ټولو سرغړونو د مستندولو او د نړیوالو میکانیزمونو له لارې د حساب ورکونې د غوښتنې لپاره پر خپله ژمنه بیا ټینګار کوي.